• FAST(Fonların Anlık ve Sürekli Transferi), “Anlık, 7/24, kolay para transferi” olarak tanımlanabilir. Tutar üst limiti vardır ve mesajlaşmanın saniyeler içinde yapılması beklenir. FAST projesi yol haritasının orta vadeli kısmında QR kod ve Ödeme İsteği (RfP-Request For Payment) gibi katman servislerinin entegrasyonu ile birlikte kurumsal ödemelerin ve FAST’ın alışverişlerde kullanımının yaygınlaşması hedeflenmiştir. Uzun vadede ise tüm perakende ödemelerin FAST’a kayması öngörülmektedir.



• FAST sisteminde işlemler 7x24 esasına göre gerçekleşir. Şimdilik üst limit 1.000TL'dir.TCMB hariç tüm katılımcılar anlık ödemeleri destekler ve hizmet taahhütlerine uyar. İşlemler katılımcılar arasında 30 saniyede uçtan uca sonlanır. Gönderen Katılımcının FAST’a mesaj göndermesinden itibaren 25 saniye içerisinde işlemlerin FAST’ta sonlandırılması ve katılımcıların bilgilendirilmesi ile birlikte uçtan uca tüm sürecin toplamda en geç 30 saniyede tamamlanması gerekir. Diğer taraftan, Alan Katılımcı kendisine gelen anlık ödeme mesajını okuyup en geç 15 saniyede FAST’a olumlu ya da olumsuz teyit bildirmekle yükümlüdür. Dolayısıyla gönderilen mesajın tüm bilgilerinin doğru olması esas alınmaktadır.



• Bilindiği üzere EFT'de manual onaya düşen ödemelerin çok büyü bir bölümü ALICI bilgilerinden kaynaklanmaktadır. FAST'a paralel BKM ile yapılacak diğer 2 proje olan Ödeme Adresleme ve Karekod ile ödeme; alıcı bilgilerinin FAST mesajı öncesi alınması/doğrulanması amacıyla yapılmaktadır.

• FAST sisteminde mesajların dışında 3 adet sorgu servisi mevcut olup bunlar “Bakiye Sorgulama” , “Mesaj Durum Sorgulama” ve “FAST Sistemi Katılımcı Listesi ve Durumu” sorgulamadır. FAST sisteminde mesajların ve sorgu servislerinin dışında 1 adet de “Dosya Transfer Sistemi” bulunur ve gündönümünde katılımcının tüm mesajları XML olarak indirilebilmesini sağlar.


FAST FON AKTARIMLARI

• TCMB’den Katılımcıya Fon Aktarımı H36, K32, T02

• Katılımcıdan TCMB’ye Fon Aktarımı K38, T01, T02

• Katılımcılar Arası Fon Aktarımı K32, T02

• FAST’tan EFT’ye Bakiye Aktarımı K38 , T01, T02 , K29 (Sadece EFT saatlerinde)

• FAST’e Bakiye Aktarımı K28 , K32 , T02 (Sadece EFT saatlerinde)

EFT üyesi katılımcılar FAST’tan EFT’ye EFT çalışma saatleri süresince fon aktarabilir.

EFT üyesi katılımcılar EFT’den FAST’a EFT çalışma saatleri süresince fon aktarabilir.




KOLAS(Kolay Adresleme)

• Kolay Adresleme Sistemi; EFT, PÖS, FAST gibi fon transferi gerçekleştirilen ödeme sistemlerinde müşterilerin kullanım deneyimlerini geliştirme hedefi taşıyan katma değerli bir hizmettir. Bu hizmet, müşterilerin ödeme sistemi katılımcılarındaki hesap numaralarının (IBAN) basitçe hatırlanabilecek bir adres ile (Kolay Adres: telefon numarası, e-posta adresi, T.C. Kimlik numarası (TCKN), Vergi Kimlik Numarası (VKN), Yabancı Kimlik Numarası, Pasaport Numarası) eşleştirilmesi ve fon transferlerinde hesap numarası yerine bu adreslerin kullanılabilmesi prensibine dayanır.

• Türkiye'deki tüm müşterilerin kolay adresleri BKM(Bankalararası Kart Merkezi) tarafında tutulacaktır. TCMB FAST sistemindeki ödeme işlemi öncesinde , Alıcı bilgileri buradan(BKM Kolas sisteminden) sorgulanıp FAST mesajlarının ilgili alanlarına taşınarak FAST işlemi gerçekleştirilecektir. Kolas Projesi , BKM veritabanında merkezi olarak tutulacak bir “Kolay Adres” ya da diğer adıyla proxyAccount verisinin karşısında bir IBAN numarasının güncel tutulma projesidir. Hesap No değil sadece IBAN no kullanılır.



Kolay Adres ile Ödeme Akışı(Alıcı Sorgulama)

1-Gönderen müşteri, gönderen katılımcının sunduğu kanallar (internet bankacılığı, dijital cüzdan…) üzerinden alıcının kolay adresini (telefon numarası, kimlik numarası veya e posta adresi) girerek ödeme talimatını iletir.

2-Gönderen Katılımcı, “Alıcı Sorgulama” mesajını KOLAS’a gönderir.

3-KOLAS, Alıcı’ya ait kolay adres bilgileri mevcut ise bu bilgileri (Ad Soyad, Hesap Numarası) mesajın cevabı olarak Gönderen Katılımcı’ya iletir.

4-Gönderen Katılımcı, ödeme yapılacak Alıcı bilgilerini teyit etmek ve onaylatmak üzere maskeli bir şekilde Gönderen Müşteri’ye gösterir.

5-Gönderen Müşteri, Alıcı bilgilerini ve gönderilecek tutarı kontrol ederek onaylar.

6-Gönderen Katılımcı, ödeme mesajını Alıcı bilgileriyle birlikte Ödeme Sistemine (FAST, PÖS, …) ileterek ödeme akışını başlatır.

7-Ödeme Sistemi ödeme talebini Alıcı Katılımcı’ya iletir.

8-Alıcı Katılımcı, müşterisinin hesap kontrolünü yaparak işlemi onaylar ve müşterisini bilgilendirir.

9-Ödeme Sistemi, ödeme işleminin onaylandığını Gönderen Katılımcı’ya iletir.

10-Gönderen Katılımcı Gönderen Müşteri’yi bilgilendirir.


KOLAS:Temel Prensipler

• KOLAS, asıl olarak PÖS ve FAST sistemlerinde hızlı ödeme başlatmak amacıyla kullanılabileceği gibi, işletim kuralları çerçevesinde farklı iş ihtiyaçları için de kullanılabilir.

• 7x24 esasına göre çalışır.

• Kolay adres olarak “Telefon Numarası”, “T.C. Kimlik Numarası (TCKN)”, “Vergi Kimlik Numarası (VKN)”, “Yabancı Kimlik Numarası (YKN)”, “Pasaport Numarası” ve “E-posta Adresi” kullanılabilecektir. İleride ihtiyaçlara göre yeni kolay adres tipleri eklenebilir.

• Bir müşteri aynı tip kolay adresi birden fazla kez kullanabilir.

• Kolay adres olarak kullanılacak bilgilerden her birine yalnızca bir hesap (IBAN) bağlanabilir, bu hesaplar farklı katılımcılara ait hesaplar olabilecektir.

• Farklı kolay adresler aynı hesap numarasına bağlanabilir. (Örnek: Hem e-posta hem de telefon numarası aynı hesaba bağlanabilir)

• Bir müşteri en fazla beş (5) adet kolay adrese sahip olabilir. (Örnek: 3 Telefon numarası, 2 E-posta adresi). Bu sınır ileride ihtiyaçlara göre artırılabilir.

• Farklı katılımcılara ait hesaplar arasında adres taşıma işlemi, mevcut kolay adres kaydının arşivlenerek yeni bir kolay adres kaydı oluşturulması şeklindedir.



KAREKOD



FAST sisteminde Karekod kullanımı için 2 senaryo mevcuttur:

1-İş yeri ödemeleri:Ticari faaliyet kapsamında mal ve hizmet alımı karşılığında gerçekleşen ödemeler.

• FAST katılımcısından çevrim içi doğrulama hizmet alınan iş yeri ödemeleri(Karekod'u İşyerinin bankası üretir).

      o Uzun Karekodlu işlemler

      o Kısa Karekodlu İşlemler(KYS sadece burada devrededir*)

• FAST katılımcısından çevrim içi doğrulama hizmet alınmayan iş yeri ödemeleri(Karekodu banka değil işyeri üretir)

2-Kişiden kişiye ödemeler:Kişiden kişiye ödemelerde sunulan karekod modeli kullanılarak yapılan ödemeler.

* Kısa Karekodlu İşlemlerde KAREKOD, bankasına sadece bir referans numarası iletir. Bankası ise bu referans no ile beraber ilgili diğer bilgilere ulaşarak karşı tarafa iletir(işyeri ünvan, tutar, fatura no gibi). 2 banka arasındaki bu iletim işlemi BKM nin KYS(Karekod Yönlendirme Sistemi) tarafından yapılır.

Karekod Veri Yapıları:

      • İş yeri tarafından sunulan Uzun Karekod veri organizasyonu

      • İş yeri tarafından sunulan Kısa Karekod (KK) veri organizasyonu

      • Kişiden kişiye ödeme Karekod veri organizasyonu

 

Kaynak: TCMB, BKM, MapaGlobal Dokümanları


All rights reserved ©2021 MAPA Global Ltd.